Naamswijziging
Jaarlijks ontvangt Justitie zo′n 2200 aanvragen voor naamswijzigingen. Kennelijk is niet iedereen gelukkig met zijn of haar naam. Het is mogelijk om je voor- of achternaam te wijzigen. Maar het kan niet zomaar, er zijn richtlijnen en criteria om dit officieel te kunnen maken. Hoe gaat naamswijziging precies in zijn werk? Achternamen Vanaf je 18e jaar kun je je achternaam laten wijzigen in die van je andere ouder of verzorger, bijvoorbeeld na een scheiding van je ouders. Die andere ouder moet je enige tijd verzorgd hebben toen je minderjarig was. Ook is het mogelijk de achternaam aan te nemen van de nieuwe man van je moeder. Ook hier geldt als voorwaarde dat de persoon die de door jou gewilde achternaam draagt, jou wel enige tijd verzorgd moet hebben toen je minderjarig was.
Een praktische reden voor achternaam wijziging kan zijn dat je achternaam te vaak voorkomt in je woonplaats, wat onhandig is. Dan bepaalt de minister van Justitie of je naam daadwerkelijk veel voorkomt en alleen dan is een wijziging mogelijk.
Voornaam Voor het wijzigen van je voornaam geldt een andere procedure. Met behulp van een advocaat zul je een verzoek bij de rechtbank moeten indienen. Als de rechtbank het belang van de wijziging groot genoeg acht, wordt je verzoek toegewezen. Wordt je verzoek afgewezen, kun je in hoger beroep gaan bij het hof. Als laatste optie kun je altijd nog in herroeping gaan bij de Hoge raad. De kosten bij deze wijziging zijn variabel. Je betaalt voor een advocaat en griffierecht voor een gerechtelijke procedure. Griffierecht is een bijdrage in de kosten voor de rechtspraak.
Tweede naam!
Tip: Als je je voornaam om wat voor reden dan ook van je voornaam af wilt, en je het een tweede naam, gebruikt die dan! Anita (1977) ging zichzelf na haar middelbare schooltijd Paulien noemen. ″Paulien is mijn tweede officiele naam. In ons gezin werd ik al wel vaker zo genoemd voor de grap. Mijn moeder had me een tweede naam gegeven vanuit het idee dat ik die ook kon gaan gebruken als ik dat wilde.″ In die tijd kreeg Paulien een paar keer achtereen vervelende reacties op haar naam ′Anita′. ″Vooral de westerlingen maakten vaak grappen over sjonnie′s en anita′s. Ik wilde niet graag geasocieerd worden met het te geblondeerde ordinaire type dat de naam Anita opriep.″ Omdat Paulien ook ging studeren en veel nieuwe mensen zou gaan ontmoeten leek het haar toen der tijd een leuk experiment. ″Het was even wennen, vooral omdat ik een meisje in mijn klas kreeg die anita heette! Maar na een paar maanden wist ik niet meer anders en de mensen om mij heen pikten het ook heel snel op″ Alleen bij mensen uit het verleden (bijvoorbeeld op hyves) is het natuurlijk lastig. ″Mensen denken vaak dat het pijnlijk is als ze zich vergissen, maar ik heb er helemaal geen problemen mee.″
Een geslaagde wijziging dus...
Laatst hoorden we bij de redactie van een Antje, vernoemd naar haar oma. Antje wilde ooit haar naam veranderen in Anita. Een populaire naam in de jaren ′70. Maar, dat is juist finaal mislukt, niemand wilde haar Anita gaan noemen…
Niet-Nederlande achternaam In een enkel geval is het zo, dat iemand met een niet-Nederlandse achternaam deze wil wijzigen. Dit is vaak omdat het voor anderen niet uit te spreken of te schrijven valt. In dit geval kan om een naamswijziging gevraagd worden. Verzoeken tot naamsverandering van verandering op basis van religieuze, culturele of politieke redenen worden door de rechter afgewezen.
Bespottelijke naam
Verder wijzigen mensen hun naam omdat deze ongepast of bespottelijk is. Je hebt dan gevallen waarin de naam zelf deze negatieve associaties draagt. Niemand heet graag Poepjes van zijn achternaam. Maar er zijn ook bijzondere gevallen. Dit zijn gevallen waarin de naam bijvoorbeeld niet samengaat met het beroep of maatschappelijke positie van de persoon in kwestie, de geloofwaardigheid van deze persoon in functie wordt dan aangetast. Denk bijvoorbeeld aan tandarts Rooker.
Zwaarwegend belang Hierboven worden enkele redenen genoemd voor naamswijziging. Maar wanneer wordt je aanvraag voor naamswijziging toegewezen? Wanneer is er eigenlijk sprake van een zwaarwegend belang? Een advocaat van naamswijziging.nl, gespecialiseerd in naamsverandering procedures, vertelt ons dat je reden voor achternaamswijziging eigenlijk precies binnen deze criteria moeten passen, anders maakt je aanvraag weinig kans.
Pijnlijk verleden Als je achternaam nare associaties voor jouw heeft, en je je beroept op psychische hinder die je daarvan ondervindt, moet dit wel door een specialist onderbouwd worden met een verklaring of rapport. Ook aan aanvragen voor het veranderen van voornaam ligt vaak een pijnlijk verleden ten grondslag. Hier is geen psychiatrisch rapport voor nodig in het proces, maar het kan wel handig zijn.
Reden om door te vragen... Zaken over voornaamswijziging worden meestal schriftelijk afgehandeld. Alleen bij twijfel wil de rechter de persoon soms horen. Wil iemand er een naam bij, omdat hij één voornaam gewoon niet chique genoeg vindt? Ook aanvragen voor het veranderen van voor- én achternaam kunnen reden zijn om door te vragen. Misschien heeft diegene wat op zijn geweten en wil diegene wel in de anonimiteit verdwijnen? Misschien heeft ie wel zoveel zwart geld opgestreken dat hij hiermee een psychiater heeft omgekocht om een rapportje te schrijven..?
Wijziging schrijfwijze Ook bij het wijzigen van schrijfwijze van je naam dient een zwaarwegend belang aangetoond te worden. Zo wilde een man met een Poolse voornaam die op Nederlandse wijze geschreven werd, dit veranderen naar een Poolse schrijfwijze. De rechter wees dit toe, omdat deze man voornamelijk zaken deed in Polen. Niet zozeer zijn paspoort, maar vooral zijn inschrijving bij de Kamer van Koophandel was hier van doorslaggevend belang, en klopte voortaan met de naam op zijn visitekaartje!
Schrijf het anders!
Tip: Als je het niet eens bent met de wijze waarop je naam wordt geschreven, maar denkt dat je bij de rechter weinig kans maakt, verander het dan zelf.
Schrijf je naam overal waar je deze achterlaat gewoon zoals jij wilt. Het werkt!
Mareille (1977) veranderde zelf haar voornaam van Marije naar Mareille, toe zijn een jaar of vijftien was. ″Ik vond de naam Marije wel mooi qua uitspraak, maar qua spelling vond ik ′m te gewoon. Door mijn naam te veranderen naar Mareille bleef de uitspraak hetzelfde en daarmee ook het gevoel van ″Mareille zijn″, maar kreeg mijn naam in mijn ogen een originele spelling. In officiële documenten sta ik nog te boek als Marije, maar binnen mijn familie- en vriendenkring en op mijn werk kent iedereen mij als Mareille.″
Foutjes bij geboorteaangifte Het komt regelmatig voor dat er iets fout gaat bij het aangeven van een pasgeborene bij de burgelijkse stand, omdat je kersverse papa emotioneel, een beetje dronken of gewoonweg uitgeput is. Hij maakt van Robert bijvoorbeeld Robbert. Dan kan de vader het beste eerst om een correctie gaan vragen. Maar de meeste ambtenaren gaan hier niet zo soepel mee om! In dat geval blijft een gang naar de rechter over. Deze weegt de balans tussen het belang van de aanvrager en het belang van de burgelijke stand: een naam na drie jaar veranderen kan echt niet zómaar! Maar een naamswijziging van een baby van drie weken staat zoiets als ′continuiteit van burgelijke stand′ meestal niet in de weg. En als de naam op het geboortekaartje niet klopt, is dat toch wel zuur..! Dus de kans dat een correctie wordt toegewezen aanwezig als je er snel bij bent.
Welke kosten komen er bij kijken? Bij het wijzigen van je achternaam gebruik je het ′Aanvraagformulier naamswijziging′ en stuur je dit aan de dienst Justis van het ministerie van Justitie. De kosten zijn niet al te gering; je betaalt € 487,50 euro voor het wijzigen van je achternaam. Bij het wijzigen van je voornaam betaal je voor een advocaat en griffierecht voor een gerechtelijke procedure. Deze kosten kunnen oplopen, en het wijzigen van je voornaam is dus doorgaans duurder dan het wijzigen van je achternaam. Let op: De kosten voor het wijzigen van de achternaam gaan per 1 september 2011 overigens omhoog naar € 835, omdat het daarmee kostendekkend wordt. Meer over deze regeling valt te lezen op de
site van de rijksoverheid.
Vergeet je paspoort niet... Na een naamswijziging moet je trouwens zelf actie ondernemen om je paspoort en rijbewijs te vervangen. Wat je dan niet moet vergeten, is ook achter bijvoorbeeld schooldiploma′s aan te gaan. Het zal je maar gebeuren dat er bij een sollicitatie naar gevraagd wordt en je bent vergeten je naam aan te passen!
Miriam heette vroeger Anke. Haar reden om zichzelf op latere leeftijd anders te gaan noemen is een bijzonder verhaal.
Lees het hier!
Door: De Redactie
| 06-09-2011